Hüquqa sədaqətin və vicdanlı dövlətçiliyin simvolu – İlyas İsmayılov

Azərbaycan hüquq tarixində elə şəxsiyyətlər var ki, onların adı tutduqları vəzifələrlə deyil, formalaşdırdıqları mənəvi meyarlarla xatırlanır. Hüquq elmləri doktoru, Azərbaycan Respublikasının sabiq Baş prokuroru və Ədliyyə naziri İlyas İsmayılov məhz bu qəbildən olan nadir dövlət xadimlərindəndir.

İlyas İsmayılovun həyatı və fəaliyyəti hüquqa xidmətin, dövlətə sədaqətin və şəxsiyyət bütövlüyünün bariz nümunəsi kimi qiymətləndirilir. O, hüququ sadəcə normativ aktlar toplusu deyil, ədalətin və vicdanın təcəssümü kimi qəbul edirdi.

İlyas İsmayılov yüksək dövlət vəzifələrində çalışdığı dövrlərdə hüquq-mühafizə sisteminin möhkəmləndirilməsinə, qanunun aliliyinin təmininə xüsusi önəm verirdi. Onun rəhbərliyi ilə hüquqi institutlarda nizam-intizam, peşəkarlıq və məsuliyyət anlayışı ön plana çəkilmişdi.

Baş prokuror və Ədliyyə naziri kimi fəaliyyəti zamanı o, hüquq sistemində şəxsi münasibətlərin deyil, qanunun hökmran olmasının tərəfdarı idi. Məhz bu mövqeyinə görə İlyas İsmayılov həmkarları və cəmiyyət tərəfindən prinsipial, güzəştsiz və obyektiv hüquqşünas kimi tanınırdı.

İlyas İsmayılov yalnız praktik hüquq adamı deyil, eyni zamanda dərin elmi təfəkkürə malik alim idi. Hüquq elmləri doktoru kimi onun elmi araşdırmaları hüquq nəzəriyyəsi və hüquq tətbiqi sahəsində mühüm mənbə hesab olunur. O, hüquq elmini kabinetlərdə qapanmış sahə deyil, cəmiyyətin ehtiyaclarına cavab verən canlı sistem kimi görürdü.

Onun elmi və pedaqoji fəaliyyəti gənc hüquqşünasların formalaşmasında xüsusi rol oynayıb. Bu gün müxtəlif sahələrdə çalışan bir çox hüquqşünas öz peşə yolunda İlyas İsmayılovun fikirlərini, mövqeyini və etik yanaşmasını örnək götürür.

            İlyas İsmayılovu fərqləndirən əsas cəhətlərdən biri onun şəxsiyyət bütövlüyü idi. Vəzifəsindən, statusundan asılı olmayaraq, o, sadəliyini, təvazökarlığını və insanlara hörmətini qoruyub saxlamışdı. Ədalətsizliyə qarşı dözümsüz, haqsızlığa qarşı qətiyyətli mövqeyi onun həyat fəlsəfəsinin ayrılmaz hissəsi idi.

O, sözün həqiqi mənasında hüquq adamının necə olmalı olduğunu davranışı ilə nümayiş etdirirdi:
– qorxmadan həqiqəti demək,
– vicdanla qərar vermək,
– vəzifəni məqsəd deyil, xidmət vasitəsi kimi görmək.

İlyas İsmayılovun vəfatı Azərbaycan hüquq ictimaiyyəti üçün böyük itki oldu. Lakin onun ideyaları, hüquqa yanaşması və mənəvi mövqeyi bu gün də yaşayır. O, yalnız bir dövrün məmuru deyil, bütöv bir hüquq düşüncəsinin daşıyıcısı idi.

Onun xatirəsi hüquqa sədaqət, dövlətçilik məsuliyyəti və insani ləyaqət anlayışları ilə birgə anılır. Bu dəyərlər isə zaman keçdikcə daha da qiymətli olur.

Ruhu şad olsun. İlyas İsmayılov adı Azərbaycan hüquq tarixində vicdanlı xidmətin simvolu kimi qalacaq.

Elman Bağırov,
Ədalət Partiyasının sədr müavini