20 Yanvar Azərbaycan xalqının yaddaşına yalnız bir faciə günü kimi deyil, həm də milli şüurun oyanışı, azadlıq iradəsinin sarsılmazlığının sübutu kimi həkk olunmuşdur.
Bu tarix sadəcə təqvimdə bir gün deyil, xalqın azad yaşamaq əzminin qanla yazıldığı müqəddəs bir mərhələdir. 1990-cı ilin yanvar gecəsi sovet imperiyasının ağır hərbi texnikası ilə silahsız insanlara qarşı törədilən vəhşilik, əslində, bir millətin boyun əymədiyini, zorakılıq qarşısında geri çəkilmədiyini bütün dünyaya göstərdi. Azadlıq yolunda tökülən bu qan qorxu yaratmaq üçün axıdılmışdı, lakin nəticədə qorxu yox, müqavimət doğurdu.
Həmin gecə Bakı küçələri yalnız tank səsləri ilə deyil, anaların fəryadı, yaralıların ahı, şəhidlərin səssiz qüruru ilə doldu. Silahsız insanların üzərinə açılan atəş bir rejimin acizliyinin göstəricisi idi, çünki güllə ilə fikri, tankla ideyanı məhv etmək mümkün deyil. O gecə həyatını itirən insanlar sadəcə təsadüfi qurbanlar deyildi, onlar azadlığın qiymətini canları ilə ödəyən şəhidlər idi. Onların tökülən qanı xalqın damarlarında dolaşan qorxu hissini yuyub apardı, yerinə cəsarət və birliyə inam gətirdi.
20 Yanvar hadisələri sübut etdi ki, azadlıq verilmir, qazanılır. İllərlə susdurulmuş, hüquqları tapdalanmış bir xalq öz haqqını tələb etmək üçün ayağa qalxmışdı. Sovet ordusunun bu tələbi güclə boğmaq cəhdi əks nəticə verdi. Xalq daha da sıx birləşdi, milli kimliyini daha dərindən dərk etdi. Bu hadisə Azərbaycan tarixində dönüş nöqtəsi oldu. Çünki bundan sonra azadlıq ideyası artıq geri dönməz bir yol idi. Qanla sulanan bu yol müstəqilliyə aparan ən ağır, lakin ən şərəfli yol idi.
Azadlıq yolunda tökülən qan təkcə keçmişin acı xatirəsi deyil, həm də bu günün və gələcəyin məsuliyyətidir. Şəhidlərin canı bahasına əldə edilən müstəqillik hər bir vətəndaşdan vicdanlı mövqe, milli dəyərlərə sədaqət və dövlətçiliyə hörmət tələb edir. Əgər bu qan unudularsa, tarix təkrar oluna bilər. Əgər yad edilərsə, azadlıq daha da möhkəmlənər.
Buna görə də 20 Yanvar yalnız matəm günü deyil, həm də milli qürur günüdür, çünki o gün xalq diz çökmədi.
Bu faciə Azərbaycan xalqının beynəlxalq aləmdə də tanınmasına təsir göstərdi. Dünya gördü ki, azadlıq istəyini güllə ilə boğmaq mümkün deyil. 20 Yanvar həm də haqq səsimizin dünyaya çatdığı gün oldu. O gecə şəhid olan hər bir insan bu torpağın azad yaşamaq haqqını öz canı ilə təsdiqlədi. Onların xatirəsi Şəhidlər Xiyabanında yalnız məzar daşlarında deyil, hər bir azərbaycanlının qəlbində yaşayır.
Nəticə olaraq, azadlıq yolunda tökülən qan tariximizin ən ağrılı, lakin ən şərəfli səhifəsidir. Bu qan bizi həm kədərləndirir, həm də ucaldır, çünki o, qorxunun deyil, ləyaqətin qanıdır. 20 Yanvar şəhidləri azadlığın qiymətini bizə öyrətdi və bu dərs heç vaxt unudulmamalıdır. Onların ruhu qarşısında ən böyük borcumuz müstəqil dövlətimizi qorumaq, azadlığın qədrini bilmək və gələcək nəsillərə bu həqiqəti olduğu kimi çatdırmaqdır. Azadlıq yolunda tökülən qan hədər getmədi, o qan müstəqil Azərbaycanın təməl daşına çevrildi.
✍Sevil Azadqızı
